Hedef
| # | Bu derste hedefin |
|---|---|
| 1 | Islak Kaldırım’ı bas ve davulla baştan sona durmadan çalmak (38 ölçü, dörtlük = 78’de yaklaşık 2:55). |
| 2 | 12/8’i büyük vuruşla hissetmek ve yavaş tempoda acele etmeden çalmak. |
| 3 | A7, D7 ve E7 ile 12/8 akor kalıbını ve arpejleri yumuşak (mp) çalmak. |
| 4 | 12 ölçülük soloyu yüksek sesle (f), bend’leri hedef perdeye tam oturtarak, bırakma ve vibratoyla çalmak. |
| 5 | Şarkının tamamını önce 60, sonra 70, sonunda 78’de (dörtlük) bir kez hatasız çalmak. |
| 6 | Solo altyapısı üzerine kendi soloyu doğaçlamak (yaratıcı görev). |
Ön koşullar
Blues paketinin ikinci şarkısı. Veranda’ya göre daha yavaş ama daha zor: her nota daha uzun duyulur. Gerekenler:
| # | Başlamadan önce yapabiliyor olmalısın |
|---|---|
| 1 | 12/8 ölçü (3/4, 6/8 ve 12/8 dersi). |
| 2 | Bend, bend bırakma ve vibrato (bend dersi). |
| 3 | A (La) minör pentatoniğin 1. kutusu ve majör pentatoniğin rengi (pentatonik ve blues gamı dersleri). |
| 4 | Açık 7’li akorlar A7, D7, E7; arpej ve let ring; slide ve hammer-on. |
Açıklama
Önce dinle: şarkıyı oynatıcıda bir kez eşlik etmeden çal. Verse’lerin ne kadar sessiz, solonun ne kadar yüksek olduğunu fark et; davul da onunla birlikte değişiyor.
Ton: A · Ölçü: 12/8 · Tempo: dörtlük = 78 (büyük vuruş = noktalı dörtlük = 52; çalışma 60 → 70 → 78) · Uzunluk: 38 ölçü
| Bölüm | Ölçü | Akorlar | Gitar | Dinamik |
|---|---|---|---|---|
| Giriş | 1-2 | A7-D7 · A7-E7 | bend’li giriş lick’i, E7 durağı | mp |
| Verse 1 | 3-14 | A7 D7 A7 A7 · D7 D7 A7 A7 · E7 D7 A7-D7 A7-E7 | 12/8 akor, iki tek notalı cevap, E7 durağı | mp |
| Solo | 15-26 | aynı | A minör pentatonik 1. kutu: bend, bırakma, vibrato, slide | f |
| Verse 2 + bitiş | 27-38 | aynı, sonu E7 → A7 | arpej (let ring), cevaplar, bitiş lick’i, son akorlar | mp, sonda mf |
Slow blues sesi nereden geliyor?
12/8 ve büyük vuruş. Bir ölçüde dört büyük vuruş var ve her biri üç sekizliğe bölünür: “1 ve a 2 ve a 3 ve a 4 ve a”. Ayağın büyük vuruşlara vursun; sekizlikleri sesli say. 4/4’teki triolelerin yazılı hali gibidir: 12/8’de shuffle’ı ve triole hissini ölçünün kendisi taşır. Oynatıcının tempo sayısı dörtlüğü gösterir (78); büyük vuruş bunun üçte ikisi (52).
Yavaşlığın zorluğu. 52’de bir büyük vuruş bir saniyeden uzundur. Slow blues’ta en sık hata acele etmektir: uzun akoru iki sekizlik boyunca tut, bend’in tutulan kısmında sesi yaşat, susları tam say.
Verse 1: 12/8 akor. Her büyük vuruşta uzun aşağı tam akor (dörtlük) ve “a”da kısa yukarı ince teller (sekizlik); ortadaki “ve” boş geçiş. 12 ölçünün 2. ölçüsü D7’ye gider (hızlı değişim), 11-12. ölçüler A7-D7 | A7-E7: ikinci ölçünün 3. vuruşunda bütün grup E7’de durur ve 4. vuruş sessizdir. 6. ve 10. ölçülerde, bir şarkıcının nefes alacağı yerde, gitar tek notalı kısa bir cevap verir.
Solo: bend, bırakma, vibrato. Solo A minör pentatoniğin 1. kutusunda (5. pozisyon). Bend’ler yüzük parmakla yapılır, 8. perdedekiler de; orta ve işaret arkadan iter. Her bend kısa bir sekizlikte çıkar, sonra bağla tutulur: tutulan kısım yeniden çalınmaz. Hedefleri önce perdeyle bas ve dinle: G (Sol) telinde 9 = E (Mi), B (Si) telinde 10 = A, ince e telinde 10 = D (Re), G telinde 6 = C# (Do diyez). 16, 20 ve 21. ölçülerde bend bırakılır: ses ilk perdeye kontrollü iner. 18 ve 22. ölçülerde yarım ölçü sus var: şarkıcı gibi cümle kur, nefes al.
İki tatlı nota. G telinde 5’teki yarım bend C (Do) → C#‘ye çıkar: A7’nin majör üçlüsü. 19. ölçüde B telinde 5’ten 7’ye slide F# (Fa diyez)‘ye varır: D7’nin üçlüsü. İkisi de A majör pentatoniğin notaları; minör kutunun gergin sesine sıcak bir renk katar. Neden? Blues minör ve majör üçlü arasında gidip gelir; ayrıntısı Seviye 4’te.
Dinamik. Verse’ler mp: pena tele hafif değer, davul hi-hat’te sakin. Solo f: pena kararlı, davul ride’a geçer, 15. ölçüde crash. Verse 2 yeniden mp. Oynatıcı bu farkı nota hızıyla (velocity) çalar; sen de çalan elinin gücüyle taklit et. Dinamik kontrol Seviye 4’ün konusu; burada kulakla takip et.
Verse 2: arpej. Aynı akorlar, bu kez tel tel: A7 = A E G | C# G E, D7 = D A C | F# C A, E7 = E B G# (Sol diyez) | B G# D. Let ring: çalınan teli susturma, akor kendiliğinden dolar. Pena her büyük vuruşta aşağı-yukarı-aşağı.
Bitiş. 37. ölçüde iki vuruş arpejden sonra inen bir lick: A G E D C B. B, son ölçünün E7’sine götürür: 1’de aksanlı E7, 2’de sus, 3’te uzun A7.
En zor yerler dikiş yerleri: 2 → 3 (E7 durağından verse’e), 14 → 15 (açık akordan 5. pozisyona ve f’ye), 26 → 27 (soludan arpeje ve mp’ye) ve 37 → 38 (bitiş).
Bu şarkıyı nasıl çalışırsın?
- Haritayla dinle. Şarkı çalarken tabloyu takip et; her büyük vuruşta ayağınla vur, dinamik değişimlerini söyle.
- Önce sayım. Gitarsız, yalnızca davulla bir tur “1 ve a 2 ve a 3 ve a 4 ve a” say. 12/8 bedende oturmadan çalmaya başlama.
- Bend’ler tek başına. Soloya geçmeden her bend’i ayrı çalış: hedef perdeyi bas, dinle, sonra bend ile ona çık. Bir akort cihazıyla kontrol edebilirsin.
- Bölüm döngüleri ve tempo merdiveni. Bir bölümü döngüye al, 60’ta başla, iki temiz turdan sonra 4-5 artır, dağılınca bir basamak geri in.
- Solo iki ölçülük cümlelerle. Soloyu 15-16, 17-18, 19-20, 21-22, 23-24, 25-26 diye altı cümleye böl; her cümleyi tek başına, sonra komşusuyla birlikte çal.
- Dinamiği abart. Verse’leri neredeyse fısıltı gibi, soloyu bilinçli olarak yüksek çal. Fark ne kadar büyükse şarkı o kadar canlı.
- Hata için durma. Tam turlarda bir şey kaçarsa bırak ve grubu bir sonraki büyük vuruşta yakala.
Alıştırmalar
| Metronom | Tekrar / süre | Geçme kriteri |
|---|---|---|
1. 12/8 akor ve E7 durağı 3-14’ü döngüye al. | ||
| 60 → 78 (dörtlük), 4’er artır. | Her tempoda 2 tur. | Her büyük vuruşta uzun-kısa farkı net, akorlar 1’de, 14. ölçünün 4. vuruşu tamamen sessiz. |
2. Bend, tutma, bırakma Önce 15-16, sonra 20-21’i döngüye al. | ||
| 60 → 78 (dörtlük), 4’er artır. | Her tempoda 4 tur. | Her bend hedef perdeye tam varıyor (akort cihazıyla ya da hedef perdeyle karşılaştır), tutma sırasında ses düşmüyor, bırakmada ilk perdeye tam dönüyor. |
3. Solonun tamamı 14-27’yi döngüye al (girişteki durak ve verse’e dönüş dahil). | ||
| 60 → 78 (dörtlük), 4’er artır. | Her tempoda 2 tur. | Bend’ler, slide ve vibratolar yerinde; 18 ve 22’deki nefesler sessiz; 26’daki E7 3. vuruşta. |
4. Arpej ve bitiş 27-38’i döngüye al. | ||
| 60 → 78 (dörtlük), 4’er artır. | Her tempoda 2 tur. | Arpejlerde yanlış tel çalmıyor, teller tınlıyor, bitiş lick’i tempoda ve son A7 tınlıyor. |
5. Şarkının tamamı 38 ölçünün hepsini döngüsüz çal. | ||
| 60 → 70 → 78 (dörtlük). | Her basamakta 1 tam tur. | Aynı testi önce 60 ve 70’te geçtikten sonra şarkının tamamı 78’de bir kez hatasız, verse’ler yumuşak ve solo belirgin biçimde yüksek. |
6. Yaratıcı görev: kendi slow blues solon Gitar kanalını kapat ve Solo’yu (15-26, bas ve davul) döngüye al. Bu 12 ölçü senin.
Geçme kriteri: Solon 70’te 12 ölçünün tamamı boyunca dağılmıyor, bend’lerin hedefe varıyor ve nefesler yerinde. | ||
Sık yapılan hatalar
| Belirti | Neden | Çözüm |
|---|---|---|
| Tempo hızlanıyor | yavaş tempo sabırsızlık yaratıyor | ayağınla büyük vuruşa vur ve sekizlikleri sesli say; uzun notaları tam uzunlukta tut. |
| Bend hedefin altında kalıyor | tek parmakla itiyorsun | yüzüğün arkasına orta ve işareti koy, bileği döndür; hedefi önce perdeyle bas ve dinle. |
| Tutulan bend’de ses düşüyor | parmak tutarken teli geri bırakıyor | bileğini kilitle, baskıyı tutma boyunca koru. |
| Bırakma ilk perdenin altına iniyor ya da çok hızlı | tel kontrolsüz bırakılıyor | bırakmayı yaz: bir sekizlikte (16, 21) ya da bir dörtlükte (20) yavaşça in. |
| Verse ile solo aynı yükseklikte | dinamiği unutuyorsun | verse’te penayı tele yalnızca değdir, soloda kararlı vur. |
| Arpejde yanlış tel | pena teli görmeden atlıyor | akoru bas, arpejin tel sırasını (5 4 3 | 2 3 4) yavaşça ezberle. |
| E7 durağından sonra erken giriyorsun | sessizlik uzun geliyor | “4 ve a” diye sesli say; yeni bölüm tam 1’de. |
Kontrol listesi
| Yapabiliyorum | Madde |
|---|---|
| 12/8’i büyük vuruşla hissediyor ve “1 ve a” diye sayabiliyorum. | |
| Verse 1’in 12/8 akor kalıbını yumuşak ve acele etmeden çalıyorum. | |
| Bend’lerimi hedef perdeye tam oturtuyor, tutuyor ve kontrollü bırakıyorum. | |
| Soloyu yüksek sesle, nefesleriyle ve vibratolarıyla çalabiliyorum. | |
| Verse 2’nin arpejlerini let ring ile temiz çalıyorum. | |
| Kendi solomu solo altyapısında doğaçladım. | |
| Şarkının tamamını 78’de (dörtlük) bir kez hatasız çalabiliyorum. |
İşaretlediğin dersler ve gördüğün kavramlar yalnızca bu tarayıcıda saklanır; hesap yok. Senin yolun